Tekst en beeld: Harry Opheikens

Heemstede – Onze bevrijding wordt elk jaar herdacht, inclusief alle verschrikkingen. Als je dan maandag 22 juni jongstleden de documentaire ‘Legacy of Hope’ in de Luifel hebt gezien, dan besef je dat er eigenlijk na meer dan 80 jaar eigenlijk niets is veranderd. Ja, in Nederland, daar is vrijheid, maar bij de verhalen in de documentaire, verteld door vluchtelingen uit Oekraïne, Afghanistan en Eritrea, is de vraag: is er wel iets veranderd? Verschrikkelijke dingen gebeuren nog steeds, de gewone burger als slachtoffer, hoop op vluchten en hoop op opvang.

Oorlog verandert alles
Documentairemaakster Yvonne Elzas vond het moeilijk om statushouders aan het woord te laten over hun persoonlijke unieke (oorlogs)verhalen, maar in een vrij Nederland wel kunnen worden verteld. De gemeente stond geheel achter het maken van de documentaire. De mensen zelf durfden hun verhaal te doen. De mensen uit Oekraïne spraken zeer goed Nederlands. Ze volgen Nederlands bij STERK. Yvonne was wat nerveus: “Zouden er wel mensen komen?” De belangstelling was echter groot met een bijna volle tribune. Familie en vrienden, waaronder ook veel jongeren, waren erg nieuwsgierig. Vera, betrokken bij het asielbeleid bij de gemeente, wilde het verhaal van de statushouders graag meekrijgen. Anne, eveneens werkend bij de gemeente, had de film al gezien en was zeer onder de indruk. Burgemeester Falgun Binnendijk vond het een klein gebaar om er te zijn, maar vond het een groot gebaar om de documentaire te maken en al die verhalen te laten vertellen. De mensen moesten een drempel over, inclusief het verdriet. De burgemeester, en niet alleen hij, bewonderde het lef van de mensen om hun verhaal te vertellen en ons laten beseffen wat het zou zijn als we zelf in een dergelijke situatie terechtkomen en ook blij zouden zijn als we worden opgevangen. Oorlog verandert alles.

Hun verhaal
Zalmiy is als jongeman in 1991 uit Afghanistan gevlucht en woont nu al 22 jaar in Nederland. Hij is blij om via deze documentaire zijn verhaal te kunnen vertellen. “Ik ben veilig, ik ben ergens waar ik niet hoef te vrezen voor mijn leven”, aldus Zalmiy. Tetiana zegt hetzelfde: “Veiligheid voor haar kinderen.”
“De technische ontwikkelingen gaan alsmaar door, maar de mens ontwikkelt niet mee”, zegt Iryna in de film. De mens blijft stilstaan in zijn ontwikkeling en vervalt in oude gewoontes en oorlog is daar één van. Haar man Oleksander mocht uit Oekraïne weg, omdat hij diabetes heeft. Hun zoon Andre bleef bij zijn oma in Kharkiv achter en kwam oog in oog te staan met Russische wachtposten. Het liep goed af, wellicht had hij als Russische soldaat moeten dienen. Na vijf maanden kon hij dan toch eindelijk vluchten met zijn oma, die eigenlijk wilde blijven.

Alle aanwezigen waren zeer onder de indruk en complimenteerden Yvonne, maar ook zeker de sprekers met het resultaat. Het is zeer de moeite om de film te kijken. Yvonne denkt erover om de film op middelbare scholen te laten zien.

Burgemeester Binnendijk met documentairemaakster Yvonne.