Door Bart Jonker
Heemstede – De een kijkt reikhalzend naar de datum van 14 februari uit, de ander vindt het maar onzin en mierzoet commercieel gedoe. Een ding staat overeind: Valentijnsdag is de onbetwiste dag van de liefde, ook in Heemstede. Of deze liefde nu anoniem kenbaar wordt gemaakt, of liefdesserenades in reeds bestaande liefdesrelaties of vriendschappelijk bezongen worden. Echter, waar komt deze dag – vol hartendieven die uit de liefdeskelk nippen – nu eigenlijk vandaan?
Meerdere oorsprongen
Was Valentijn een eeuwige minnaar of rokkenjager die iedereen in liefde onderdompelde? Of lag iets anders ten grondslag aan deze dag van rozengeur en maneschijn? Om dat te weten te komen, dient een flinke sprong terug in de geschiedenis gemaakt te worden. Wat blijkt, er zijn meerdere oorsprongen aan het ontstaan van Valentijnsdag toe te dichten.
Liefde overwint alles
Te beginnen in de derde eeuw na Christus in de Romeinse tijd. Er bestond in die tijd een verbod voor Romeinse soldaten om te trouwen. Waarom? Omdat men in de overtuiging was dat een vrijgezelle soldaat eerder bereid was te sterven op het slagveld. “Rare jongens die Romeinen”, luidt de uitspraak in een bekend stripboek. Dat vond de christelijke priester Valentijn uit Rome ook en zodoende huwde hij in het geheim Romeinse soldaten. Volgens hem overwon liefde juist alles. Keizer Claudius II kwam hierachter en liet Valentijn in 269 bruut executeren. Niet echt liefdevol dus…maar sindsdien was Valentijn de martelaar van de liefde, hoewel dit niet met zekerheid te bewijzen valt. Wel werd Valentijn in 496 heilig verklaard door de paus Gelasius I als Sint Valentijn en werd 14 februari zijn naamdag. Onbekend is of dit dezelfde Valentijn uit de tijd van Claudius II is, aangezien er velen met de naam Valentijn zijn vervolgd tijdens de christenvervolgingen.
Naakte mannen door de straten
Een andere overlevering leert ons dat Valentijnsdag is ontstaan uit het Romeinse feest Lupercalia, dat plaatsvond op 15 februari. Een feest ter ere van Lupercus, de god van de schaapherders en Lupa, de wolvin die Romulus en Remus volgens de mythe opvoedde. Uit de rituele slachting van een hond en twee geiten, werden uit de geitenhuiden riemen gemaakt. Met deze riemen renden een jonge Romeinse mannen naakt door de straten, waarbij ze uithaalden naar toegesnelde vrouwen. Iedere vrouw die geraakt was, zou zwanger worden of bij reeds een zwangerschap een goede bevalling hebben. Bovengenoemde paus Gelasius I schafte dit af en voerde (hoewel niet bewezen), daarom 14 februari in als Valentijnsdag. Maar goed dat hij de traditie van Lupercalia heeft afgeschaft. Stel je voor dat anno 2026 nog naakte jonge mannen met uitslaande riemen zouden rennen over de Raadhuisstraat/Binnenweg…is wel weer eens wat anders dan een bakfiets, het Bloemencorso of de Wijntour…
Geoffrey Chaucer
De eerste echte historische vermelding van Valentijnsdag is te danken aan de veertiende-eeuwse Britse schrijver Geoffrey Chaucer. Zijn werk ‘Parlement of Foules’ (1382) bevatte de zin: “Want dit was op Sint Valentijns dag, als elke vogel zijn maatje komt kiezen.” Zo kregen ‘Valentijn’ en ‘Valentijnsdag’ een plek in de romantische literatuur. In het begin van de 19de eeuw, werd Valentijnsdag echt populair, door als anonieme aanbidder een liefdeskaartje te versturen per post. Valentijnsdag groeide uit tot een populair feest, tot op de dag van vandaag.
Grote dosis liefde nodig
In ons dorp wordt sinds jaar en dag ook volop aandacht besteed aan Valentijnsdag. Juist in deze tijd vol spanningen en intolerantie in de wereld is een grote dosis liefde nodig voor elkaar. Als je sommige akelige berichten in de media of nare commentaren op Facebook ziet, is dat werkelijk te droevig voor woorden. Dus volop gasgeven in de liefde is in ieder geval zaterdag 14 februari het devies. Liefde in de brede zins des woord is de komende weersverwachting voor Heemstede. Voor iedereen: man-vrouw, man-man of vrouw-vrouw. Het maakt allemaal niet uit: liefde kent geen onderscheid en zou dit ook nooit mogen kennen.
Amore in Winkelcentrum Heemstede
BIZ Heemstede-Centrum geeft met de Hartendames volop liefde in de winkelstraat Raadhuisstraat/Binnenweg op zaterdag 14 februari tussen 12 en 16 uur. De Hartendames delen liefdevol chocoladehartjes uit aan het winkelend publiek in de winkelstraat. Met haar diverse winkels is Winkelcentrum Heemstede natuurlijk de plek bij uitstek om een mooi liefdescadeautje te vinden voor jouw ‘Amore of Amour’. Zoals bijvoorbeeld bij Chocolatier Willem van Dam op Raadhuisstraat 60, waar je iedere zoete liefdesgeneugte vindt voor je liefste. Succes verzekerd! Of ga lekker uit eten met je liefste bij een van de gastronomische horecagelegenheden in Heemstede. Wel even van tevoren reserveren. ‘Je t’aime’ in ieder opzicht. Happy Valentine!
Volop chocoladeliefde bij Chocolatier Van Dam (Foto’s aangeleverd).
Dank aan bron IsGeschiednis.
Foto boven: Liefde kent geen onderscheid. Foto’s Bigstock.