Een stille maar veelzeggende plek

Tekst en beeld: Harry Opheikens

Heemstede – Hoewel je er niet vaak zou willen komen is de Algemene Begraafplaats toch zeer de moeite waard om er te wandelen, zeker nu het prachtig groen is. En dat leken Paul en Esther (Jongerenwerk WIJ Heemstede) een mooi idee om dat te doen, maar dan niet met volwassen, maar met jongeren (11/12 jaar). Daarbij het idee dat het 4 mei was, we mogen gedenken, en er op de begraafplaats oorlogsgraven zijn.

Paul en Esther doen jongerenwerk in de Luifel, Esther een dag in de week, enthousiast gemaakt door Paul. Ondanks een baan is ze een dag per week vrij en dan doet ze vrijwilligerswerk. In de Luifel is een prachtig jongerenonderkomen. Het jongerenwerk is vooral maatschappelijke bewustzijn te creëren voor de jeugd met cultuur, sport en kunst. Er wordt veel samengewerkt met scholen.

Op pad
Voor dat maatschappelijk bewustzijn is het bezoeken van activiteiten erg leerzaam. Zo zijn ze al met 14 kinderen naar een Escaperoom geweest. Elke maand wordt dan iets bezocht. Voor deze maandag werd dat dus de begraafplaats. Het is dan mooi om te zien dat kinderen zich aangemeld hebben. Voor deze dag gingen Tristan, Allister, Sophie, Tasteen en Alla mee. De Syrische vader van Alla ging ook graag mee uit nieuwsgierigheid. Op de fiets vanaf de Luifel naar de begraafplaats, waar de groep werd opgewacht door beheerder Owen, die samen met vier vaste medewerkers en een groep vrijwilligers (o.a. mensen met een haperend brein) het onderhoud doen van de hele begraafplaats.

Rondleiding
Owen gaf een mooie rondleiding over het 11ha grote terrein met ruim 5000 graven, dat in 1828 is aangelegd. Het begraven in en om de kerk werd afgeschaft door Napoleon, ’te onrein’. Waarna gemeentes een begraafplaats moesten creëren. De familie van Merle verkocht ooit grond voor deze begraafplaats. Zij kregen hier hun een laatste rustplaats. Owen leidde de groep langs verschillende vormen van graven, zoals de grafkelders, boven- en ondergronds begraven en het grafmonument van de Van Vollenhove’s werd binnen bezocht. Het bekijken van grafkisten vonden de kinderen toch wel bijzonder. Hoe vergaat een lichaam? Door wormen en kevers? Zomaar opkomende vraag. Het lichaam doet dat echter helemaal zelf. Het klinkt gek, maar daar is wel zuurstof voor nodig. Vroeger waren er koopgraven, nu huur tot maximaal 20 jaar. Daarna ruiming of betaald onderhoud voor verlenging. De groep mocht een voorbereid graf zien, een vreemd idee…

Oorlogsgraven
De kinderen vonden het toch wel mooi om stil te staan bij een oorlogsgraf en dan vooral het verhaal achter de namen. Op school wordt er ook aandacht aan besteed. Verzetsheld, bevrijder of vermoord omdat je op de verkeerde plek was. Bij elk oorlogsgraf mocht een gerbera-bloem neergelegd worden. Ook het graf van een Poolse bevrijder werd bezocht. De kinderen waren onder de indruk, maar zagen zichzelf niet als beheerder op een begraafplaats werken. Zou je ook in het verzet gaan? Dat is nu moeilijk voor te stellen. De begraafplaats, een stille maar veelzeggende plek.

‘Bezoek aan de Begraafplaats en wat doet een beheerder zoal?’ Project van Jongerenwerk WIJ Heemstede.