Bloemendaal – Op de Erebegraafplaats in de duinen van Bloemendaal rusten 372 verzetsmensen, 371 mannen en één vrouw, Hannie Schaft. In het laatste oorlogsjaar was zij betrokken geweest bij gewapende aanslagen door het communistisch verzet, tot ze op 21 maart 1945 werd gepakt en de maand erna op last van de Duitse top-nazi Willy Lages werd geëxecuteerd. Ze werd een symbool van de communistische beweging. De Erebegraafplaats is een van de plekken die aan de orde komen in het nieuwe boek ‘Hier Is Het Gebeurd (deel 3)’.

Alle provincies

In totaal behandelen schrijver Ad van Liempt en fotograaf Rolf Baas vijftig locaties in Nederland waar tijdens de Tweede Wereldoorlog iets bijzonders of soms zelfs onvoorstelbaars gebeurde. Zij reisden door alle provincies van het land en legden in woord en beeld de plekken vast die samen het verhaal van Nederland tijdens de bezetting vertellen. Van Schiermonnikoog tot Middelburg en van Maastricht tot Den Helder – vijftig plekken, vijftig verhalen.

Duitsland

Het nieuwe boek van Baas en Van Liempt is hun derde gezamenlijke productie van deze aard. Het tweede deel ging over 50 plekken in nazi-Duitsland. De makers hadden tevoren het idee dat er nog volop minder bekende gebeurtenissen te documenteren moesten zijn. Uit de inleiding: “We zijn weer op vijftig plekken naar de geschiedenis gaan kijken. Ons voorgevoel bleek te kloppen: er zijn nog zoveel bijzondere oorlogsverhalen te vertellen, nog zoveel bijzondere plekken te fotograferen.”

Op eigen erf doodgeschoten

In de meeste gevallen staan niet alleen de plekken centraal, maar ook de mensen die er een hoofdrol speelden. Zoals de kippenboer Bertus Zefat uit het Drentse Valthe, die zestien ondergedoken joden in een naburig bos hielp te overleven, maar zelf op de valreep werd betrapt en op zijn eigen erf werd doodgeschoten. Of de Groningse verzetsman Herman Kloppenborg, die in mei 1945 met een gewaagde list 120 man van de Sicherheitsdienst van het eiland Schiermonnikoog wist te praten en ze in Groningen aan justitie overdroeg.

Hier Is Het Gebeurd – 50 plekken met een bijzonder oorlogsverhaal verschijnt rond 8 april bij uitgeverij WBOOKS in Zwolle.

Een van de locaties uit het boek: Eerebegraafplaats Bloemendaal. (Foto: uitgeverij WBOOKS).