Tekst en beeld: Joke van der Zee
Haarlem – Haarlem ‘by night’ ervaar je heel anders dan overdag. Dat zal voor elke stad gelden. De zwarte avondlucht steekt goed af bij diverse verlichte ijkpunten zoals kerktorens en indrukwekkende gevels zoals die van het Teylers Museum. Met het Spaarne voor je neus, de avondlucht op de achtergrond en de verlichte Haarlemse gebouwen is het genieten van het tafereel. Ook Molen de Adriaan is zo’n ijkpunt in de stad. De molen staat momenteel in de steigers. Even verderop doemt de Koepel op. Het voormalige huis van bewaring, gevangenis. Vandaag zouden we het een detentiecentrum noemen.
Zaterdagavond een filmpje pakken kan heel goed in het fraaie, iconische gebouw met het bolle dak. “Het is maar een geluk dat het illustere gebouw bewaard gebleven is, nadat de functie van gevangenis ophield”, hoorde de redactie zaterdag een van de bioscoopgangers zeggen. En dat is inderdaad goed aangepakt. Niet alleen is de Koepel overdag een levendige plek met tal van spots waar gewerkt wordt en waar een horecapunt met binnen-terras de bezoekers welkom heet, ook in de avonduren is het hier de moeite van het binnengaan waard. Op de begane grond is dan weinig actie. Wel is er veel te zien, de deuren van de voormalige cellen maken nog steeds indruk. Dat geldt in het bijzonder voor de eerste cel links wanneer je de hoofdentree ingaat: die is van verzetsstrijder Hannie Schaft. Zij verbleef hier en werd uiteindelijk een paar weken voor de bevrijding gefusilleerd door de bezetter.
Het was die zaterdagavond de film die linkjes had met de cel van Hannie en de Koepelgevangenis in het algemeen: Neurenberg, over het proces van enkele nazi-kopstukken die het oordeel afwachtten in gevangenschap. Authentieke beelden van verschrikkingen waar ook zij verantwoordelijk voor waren ontbraken niet.
Bij het verlaten van de bios onder de prachtig verlichte koepel viel het ons extra in: het gevoel van vrijheid, het gevoel dat alles overtreft.
Beeld: Ook ’s avonds is de Koepel van Haarlem te bezoeken, vanbinnen sfeervol verlicht.